ภาวะแทรกซ้อนจากการรักษามะเร็งช่องปาก ศีรษะ และลำคอ
ภาวะที่เกิดขึ้นระหว่าง หรือหลังการรักษาโรคมะเร็ง เช่น ฉายรังสี เคมีบำบัด ผ่าตัดผู้ป่วยมักเผชิญกับอาการแทรกซ้อนที่มักพบบ่อย ได้แก่
- ปากแห้ง น้ำลายน้อย; ริมฝีปากแห้งแตก ลิ้นรับรสเปลี่ยนไป
- กล้ามเนื้อหดเกร็ง; อ้าปากได้น้อยลง กลืนลำบาก
- เนื้อเยื่อช่องปากอักเสบ; เกิดแผลในช่องปาก เจ็บปวด รับประทานอาหารแข็งไม่ได้
- เชื้อรา; มีฝ้าขาวในช่องปาก หรือมุมปาก
วิธีจัดการภาวะแทรกซ้อน
- การบ้วนปากด้วยน้ำเกลือทุกครั้งหลังรับประทานอาหาร หรือบ้วนด้วยน้ำผสม baking soda อัตราส่วน ? ช้อนชา ต่อน้ำเปล่า 2 แก้ว
- แปรงฟันด้วยแปรงสีฟันขนอ่อนนุ่ม ใช้ยาสีฟันผสมฟลูออไรด์ที่ไม่มีฟอง (SLS Free)
- หลีกเลี่ยงอาหาร เครื่องดื่มที่มีความเป็นกรด อาหารรสจัด น้ำอัดลม
- ภาวะน้ำลายน้อย แนะนำใช้น้ำลายเทียม หรือผลิตภัณฑ์วุ้นชุ่มปาก
- กรณีมีกล้ามเนื้อหดเกร็งและอ้าปากได้จำกัด ปรึกษาแพทย์หรือนักกิจกรรมบำบัด เพื่อกระตุ้นการอ้าปากให้มากขึ้น
- หากติดเชื้อรา รักษาด้วยยาต้านเชื้อรา ใช้ติดต่อกันอย่างน้อยประมาณ 7–14 วัน หรือจนกว่าจะหาย